Thị trường vàng vừa ghi nhận thay đổi lớn về phương thức thanh toán. Theo quy định mới nhất được các doanh nghiệp lớn áp dụng từ giữa tháng 2/2026, người dân khi thực hiện giao dịch mua bán vàng, dù là bán lại hay thu đổi với giá trị từ 5 triệu đồng, sẽ không còn được nhận tiền mặt như trước.
Theo quy định tại khoản 10 Điều 4 Nghị định 24/2012 được sửa đổi, bổ sung bởi khoản 4 Điều 1 Nghị định 232/2025 của Chính phủ có hiệu lực từ ngày 10/10/2025 thì vẫn được mua vàng bằng tiền mặt nếu giá trị giao dịch của một khách hàng dưới 20 triệu đồng trong ngày.
Còn mua, bán vàng có tổng giá trị từ 20 triệu đồng trở lên trong cùng một ngày của một khách hàng thì bắt buộc phải thanh toán thông qua tài khoản thanh toán của khách hàng và tài khoản thanh toán của doanh nghiệp kinh doanh vàng mở tại ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài.
Việc siết chặt thanh toán không tiền mặt này là biện pháp bắt buộc để minh bạch hóa thị trường vàng theo Nghị định 232/2025/NĐ-CP và Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025. Ngân hàng Nhà nước khuyến cáo người dân cần tuyệt đối tuân thủ, bởi theo Nghị định 340/2025, hành vi cố tình không thực hiện thanh toán qua tài khoản đối với các giao dịch vàng thuộc diện quy định có thể đối mặt với mức phạt hành chính từ 10 triệu đến 20 triệu đồng.
Khách giao dịch vàng từ 5 triệu đồng trở lên phải chuyển khoản
Cho đến nay, chưa có quy định nào bắt buộc giao dịch mua, bán vàng từ 5 triệu đồng trở lên phải chuyển khoản hay trả tiền mặt.
Tuy nhiên, theo Điều 9 Nghị định 320/2025/NĐ-CP của Chính phủ thì khoản chi của doanh nghiệp được tính là chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế phải có hóa đơn, chứng từ hợp pháp; khoản chi thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh và khoản chi có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với trường hợp mua hàng hóa, dịch vụ và các khoản thanh toán khác từng lần có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên.
Với quy định này, khi khách hàng bán vàng, doanh nghiệp mua vàng của khách hàng với giá trị từ 5 triệu đồng trở lên nếu thanh toán bằng tiền mặt thì khoản tiền này có thể không được tính là chi phí hợp lệ khi quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp.
Do đó, có thể doanh nghiệp sẽ chủ động yêu cầu khách hàng chuyển khoản khi mua vàng từ 5 triệu đồng trở lên để đảm bảo chứng từ hợp lệ.
